cấp kênh

Con thuyền đã cấp kênh trên bãi cát sau cơn bão.

Định nghĩa

Tính từ (hoặc danh từ, hiếm dùng): - Không vững chắc, chông chênh, dễ đổ: "cấp kênh" mô tả trạng thái của một vật không được đặt trên bề mặt phẳng, ổn định, hoặc ở tư thế nghiêng lệch, có nguy cơ ngã, đổ. - Ở thế bấp bênh, không an toàn: Từ này cũng được dùng để chỉ tình huống, vị trí hoặc sự sắp xếp thiếu chắc chắn, dễ gây tai nạn.

Lưu ý: "cấp kênh" là một biến thể hiếm gặp của từ "cập kênh". Trong tiếng Việt hiện đại, "cập kênh" được dùng phổ biến hơn.

Ví dụ sử dụng

• (Chiếc bàn không vững, bị nghiêng lệch vì mặt đất không bằng phẳng.)
• (Đừng xếp sách ở tư thế chông chênh, nó sẽ ngã xuống.)
• (Cái ghế không an toàn, dễ mất thăng bằng khi ngồi.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "cấp kênh" dùng trong ngữ cảnh ẩn dụ: Chỉ tình thế hoặc địa vị không ổn định, dễ sụp đổ.

  • Sau vụ bê bối, vị trí của ông ta trở nên cấp kênh. (Địa vị của ông ta không còn vững chắc, dễ bị mất.)

• "cấp kênh" như một danh từ: (hiếm) Chỉ trạng thái chông chênh, không bằng phẳng.

  • Cái cấp kênh của nền nhà làm tôi lo lắng. (Sự không bằng phẳng của nền nhà khiến tôi bất an.)

Biến thể và từ gần giống

• Cập kênh (tính từ): là dạng phổ biến hơn, cùng nghĩa với "cấp kênh".

  • Cái tủ đặt cập kênh trên sàn ướt. (Cái tủ không vững trên sàn ướt.)

• Chông chênh (tính từ): không vững, dễ đổ, thường dùng cho vật hoặc tình thế.

  • Đống gạch xếp chông chênh. (Đống gạch xếp không vững.)

• Khập khiễng (tính từ): chỉ trạng thái không đều, không cân bằng, thường dùng cho chân bàn ghế hoặc bước đi.

  • Cái bàn khập khiễng vì chân ngắn dài. (Cái bàn không đều chân.)

Từ đồng nghĩa

• Chênh vênh: ở thế cao nhưng không vững, dễ ngã.
• Bấp bênh: không ổn định, dễ thay đổi theo chiều hướng xấu.
• Lắc lư: di chuyển không ổn định, dễ đổ.

Thành ngữ liên quan

• Cấp kênh như mâm vỡ: (hiếm, mang tính địa phương) Chỉ trạng thái cực kỳ chông chênh, không thể giữ thăng bằng.
  • Cái thang dựng cấp kênh như mâm vỡ, không dám leo. (Cái thang rất không vững, không dám sử dụng.)